Güncel Sorun: Kızamık (Doktorlar / Sağlık Mensupları için)

Paylaş

Kızamık virüsü paramiksovirüs familyasına aittir. Bu familya ikiye ayrılır; ilki solunum sinktial virüstür ve çocuklarda ana solunum yolu patojenidir. Diğeri üç alt grupta incelenir: Parainfluenza virüsü (üst solunun yollarını tutar), Rubulavirüs (kabakulak virüsü) ve Morbillivirus (kızamık virüsü)‘dür.

Kızamık VirüsüParamiksovirüsler küresel kalın cidarlı, segmental olmayan negatif-dizilimli RNA genomuna sahiptirler. Heliks şeklinde nükleokapsülleri vardır ve bu kapsül iki tip tabakadan oluşmuştur. HN protein adındaki ilk tabaka (H=hemaglutinin, N=Nöroaminidaz) virüsün hücre zarına bağlanmasından, F proteini (füzyon) adlı ikinci tabaka virüsün viral replikasyonu gerçekleştirmek için hücre sitoplazmasına girişinden sorumludur. Hücre zarına reseptör aracılığıyla giren diğer grup virüslerden farklı olarak paramiksovirüsler hücre sitoplazmasına hücre yüzeyinin nötral pH’ından yararlanarak girerler.

Kızamık virüsü (MV) Morbillivirüs familyası içinde insanlarda hastalığa neden olan tek tiptir. Diğer virüsler hayvanlarda hastalık nedeni olurlar.

Kızamık virüsünün viral replikasyonu: Kızamık virüsünün reseptörü CD46 molekülüdür. Viral hemaglutine edici aktiviteye sahiptir. Nöroaminidaz aktivitesi vardır. Bu nedenle HN protein yerine H protein olarak adlandırılır. Virion’un hücre içine alımından bir füzyon proteini (F protein) sorumludur. Replikasyonu multinükleuslu büyük bir hücre oluşumu şeklindedir (sinkitum oluşumu).

Kızamık virüsünün patolojisi: Kızamık virüsü hapşırma ve öksürme ile oluşan solunum damlacıklarına temasla bulaşır. Virüsün enfeksiyon gücü çok yüksektir ve maruz kalanların hemen hemen tamamı hastalanır. Virüs, solunum epitelinde replikasyonunu başlatır ve buradan lenfatik organlara dağılır. Ateş yükselmesi ile başlar, üst solunum semptomları ve konjuktivitle devam eder. İki-üç gün sonra kırmızı mukoz membranlarda beyaz spotlar (koplik spot) ve daha sonra genel maküler kızarıklıklar baş alt ekstremitelere kadar yayılarak  devam eder. Bu kızarıklıklar göründüğünde hasta artık bulaştırma özelliğini kaybeder. Postenfeksiyoz ensefalomyelit nedeniyle major morbidite ve mortalite değerlendirilebilir, ancak bu 1/1000 vakada görülür ve bu durum kızarıklıktan yaklaşık 2 hafta sonra gerçekleşir. Kızamık otoimmun bir hastalıktır ve myelin proteinine karşı oluşan immun cevaptan kaynaklanır. Malnutrisyon veya başka hastalıkla birleşmesi enfeksiyonun çocuk mortalitesine neden olmasının ana faktörleridir.

Kızamık tanısı: Vakaların çoğunda Koplik spot saptanması ve laboratuarda antiviral antikor tayini ile tanı konabilir.

Önlem: Kızamık yaşam boyu immunite geliştiren bir çocuk hastalığıdır. Yıllardır aşısı vardır ve insidansı azalmıştır. Ancak zaman zaman immünite azalmasına bağlı yeniden enfeksiyon olabilir. Bu nedenle kızamık, kabalulak ve kızamıkçık aşıları kombinasyonu için iki doz önerilir. İlki 12-18. Ayda diğeri ise 4-12 yaşlarında yapılmalıdır.

Add Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *